Tiểu sử
Nguyễn Ngọc Anh (1932 hoặc 1934 - 1965) là nhà thơ và nhà nghiên cứu văn hóa người Việt Nam. Ông là chuyên gia về văn hóa Tây Nguyên và là tác giả bài thơ "Bóng cây Kơ-nia".
Tiểu sử Nguyễn Ngọc Anh sinh ngày 3 tháng 3 năm 1932 tại xã Đại Đồng, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam (nguồn khác ghi sinh năm 1934). Năm 15 tuổi, ông tham gia Thiếu sinh quân và học tại trường Trung học Bình dân Liên khu V. Ông làm phóng viên tại các báo Vệ quốc đoàn và Quân đội nhân dân Liên khu V, hoạt động tại khu vực Quảng - Đà và Tây Nguyên trong Chiến tranh Đông Dương. Năm 1954, ông di cư sang miền Bắc Việt Nam, làm việc tại Ban Dân tộc Trung ương, sau chuyển sang Ban Văn sử địa (tiền thân của Viện Văn học). Năm 1964, ông trở lại miền Nam Việt Nam, làm việc tại tỉnh Kon Tum với nhiệm vụ văn hóa - văn nghệ. Ông mất ngày 15 tháng 10 năm 1965 tại núi Ngọc Linh, vùng Tu Mơ Rông, tỉnh Kon Tum. Hài cốt ông đưa về an táng tại nghĩa trang liệt sĩ huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam.
Sự nghiệp Nguyễn Ngọc Anh là chuyên gia nghiên cứu văn hóa Tây Nguyên. Ông dịch và giới thiệu các trường ca, truyện cổ như Đam San, Xinh Nhã, Đăm Di (Nghiên cứu Văn học, 1961), Chàng Ná (truyện dân tộc Hrê, Nghiên cứu Văn học, 1963), cùng các bài viết "Giới thiệu vài nét về truyền thống chiến đấu của thơ ca dân gian Tây Nguyên" (Tạp chí Văn hóa số 7-1963), "Thần thoại Ê Đê" (Tạp chí Văn hóa số 4-1964), "Tinh thần dũng cảm của nhân dân Tây Nguyên qua một số trường ca và truyện cổ Tây Nguyên" (Tạp chí Văn hóa số 8-1964). Các bài thơ của ông thường ghi chú dưới dạng "phỏng dịch" từ dân ca các dân tộc Hrê, Ê Đê, Ba Na, Xê Đăng. Một số nơi khác lại cho rằng thực chất đây là "sáng tác nguyên bản của ông". Các bài thơ được xuất hiện trên các báo miền Bắc từ năm 1956-1957, trong đó có "Chiếc khăn thêu", "Thương Cụ Hồ, thương Đảng" và "Bóng cây Kơ-nia". Bài thơ "Bóng cây Kơ-nia" được sáng tác khoảng năm 1957-1958 và in đầu tiên trong tập "Tiếng hát miền Nam" (NXB Văn học, 1959). Bài thơ được nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu phổ nhạc (cũng có phổ nhạc của nhạc sĩ Phan Thanh Nam) xuất hiện trong nhiều tuyển tập thơ và ca khúc Việt Nam.
Nhận xét Nhà văn Nguyên Ngọc nhận xét rằng Ngọc Anh là người đã "đánh thức" và "sinh ra" cây Kơ-nia trong nhận thức chung.
Đời tư Ông kết hôn với một người phụ nữ tên là Xoa, làm việc tại Hải Phòng, sống chung khoảng 40 ngày và có hai người con.
Tham khảo