Tiểu sử
Trần Viết Bính (sinh 7 tháng 12, 1934) là nhạc sĩ Việt Nam, được tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật năm 2017. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là bài hát Hạt gạo làng ta (phổ thơ Trần Đăng Khoa).
Tiểu sử Trần Viết Bính (bút danh Trần Việt) sinh ngày 7 tháng 12 năm 1934, quê ở tỉnh Thái Bình (nay là tỉnh Hưng Yên). Ông bắt đầu hoạt động nghệ thuật từ 1954 tại Nam Định (nay là Ninh Bình). Ông được kết nạp vào Hội Nhạc sĩ Việt Nam từ năm 1974. Năm 1981, ông chuyển vào công tác tại thành phố Đồng Nai, làm Quyền Giám đốc Trung tâm Văn hóa - Thể thao tỉnh. Ông nghỉ hưu tại Đồng Nai.
Sự nghiệp Trần Viết Bính chưa từng được đào tạo qua một lớp sáng tác âm nhạc bài bản nào, tất cả sự nghiệp ông có được hôm nay là do quá trình bền bỉ tự tích lũy. Trần Viết Bính là tác giả của nhiều sáng tác về tuổi thơ nổi tiếng, như ca khúc "Hạt gạo làng ta" (phổ thơ Trần Đăng Khoa), hợp xướng "Người bạn thiếu niên miền Nam anh hùng", tổ khúc hợp xướng "Chúng em đã gặp chị Võ Thị Sáu",... Ông từng là phụ trách đầu tiên của đội văn nghệ thiếu nhi Vàng Anh nổi tiếng ở Nam Định một thời. Hơn 70 năm hoạt động âm nhạc, ông đã sáng tác trên 300 tác phẩm, phần nhiều là tác phẩm dành cho thiếu nhi. Khi chuyển về sống và làm việc tại Đồng Nai, Trần Viết Bính lặng lẽ, miệt mài, say mê nghiên cứu dân ca của các dân tộc thiểu số ở Đồng Nai và các tỉnh lân cận, dù không có bất kỳ khoản chi phí nào. Thành quả là cho đến nay ông đã sưu tầm được gần 200 bản dân ca của 5 dân tộc thiểu số của tỉnh Đồng Nai (gồm dân tộc Mạ, Chơ Ro, S'tiêng, Kơ Ho, Chăm Islam). Ở tuổi trên 80, nhưng ông vẫn giữ thói quen là hằng năm cứ vào dịp hè, Ngày thành lập Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh (15-5), Tết Thiếu nhi (1-6), Tết Trung thu, ông đều có sáng tác mới tặng các cháu. Ngoài ra, ông vẫn đi dạy hát cho thiếu nhi ở thành phố, huyện, xã và cả vùng sâu, vùng xa trong tỉnh Đồng Nai. Ông đã giành được nhiều giải thưởng về âm nhạc: Dòng sông (1957) Giåi Trung ương Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam; Người bạn thiếu niên Miền Nam anh hùng (1962) Giải thưởng Ủy ban Thiếu niên Nhi đồng Trung ương; Ước mơ của Người (1991): Huy chương vàng "Tiếng hát làng Sen"; Bài ca Nông Dân Việt Nam (2000): Giải A Hội Nông dân Việt Nam và Hội Nhạc sĩ Việt Nam; Lời ru (thơ: Trương Tuyết Mai; 2011): Giải A Hội Nhạc sĩ Việt Nam; Cháu ngoan Bác Hồ: Giải thưởng cuộc thi "Sáng tác ca khúc dành cho thiếu nhi" năm 2021 do Hội đồng Đội Trung ương, Trung ương Đoàn tổ chức. Nhiều ca khúc của ông được bình chọn là những bài hát hay: Hạt gạo làng ta (thơ: Trần Đăng Khoa; 1971): Bình chọn 1/50 bài hát thiếu nhi hay nhất thế kỷ XX của Trung ương Đoàn, Hội Nhạc sĩ Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam và Đài Truyền hình Việt Nam; bình chọn 1/20 bài hát hay 1961–2011 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; Đồng Nai mùa sầu riêng (1981) Bình chọn 1/10 bài hát hay nhất viết về Biên Hòa - Đồng Nai của Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Nai. Đặc biệt, năm 2017, ông được tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật.
Tác phẩm chính
Ca khúc Cháu ngoan Bác Hồ (2021) Lời ru (thơ: Trương Tuyết Mai; 2011) Bài ca Nông dân Việt Nam (2000) Ước mơ của Người (1991) Đồng Nai mùa sầu riêng (1981) Hạt gạo làng ta (phổ thơ Trần Đăng Khoa; 1971) Người bạn thiếu niên Miền Nam anh hùng (1962) Dòng sông (1957)
Hợp xướng "Người bạn thiếu niên miền Nam anh hùng" "Chúng em đã gặp chị Võ Thị Sáu"
Vinh danh Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật (2017)
Giải thưởng âm nhạc Giải thưởng cuộc thi "Sáng tác ca khúc dành cho thiếu nhi" năm 2021 Giải A Hội Nhạc sĩ Việt Nam 2011 Giải A Hội Nông dân Việt Nam và Hội Nhạc sĩ Việt Nam 2000 Huy chương vàng "Tiếng hát làng Sen" 1991 Giải thưởng Ủy ban Thiếu niên Nhi đồng Trung ương 1962 Giåi Trung ương Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam 1957
Tham khảo
Xem thêm Giải thưởng Nhà nước